Μια εσφαλμένη εντύπωση και δυστυχώς αρκετά διαδεδομένη είναι ότι στον ψυχολόγο απευθύνονται μόνο τα άτομα με πολύ σοβαρά ψυχολογικά προβλήματα.
Αυτό που συχνά παραβλέπεται είναι πως το τι θεωρείται «σοβαρό» και «πρόβλημα» για τον καθένα μας διαφέρει. Πολλοί ανάμεσά μας παρουσιάζουν δυσκολίες σε διάφορους τομείς της καθημερινότητάς τους, όπως ο προσωπικός, εργασιακός, κοινωνικός τομέας, δυσκολίες που παρά τις προσπάθειες του ατόμου να τις κατανοήσει και να τις ξεπεράσει με το ψυχικό «οπλοστάσιο» που διαθέτει, αυτές επιμένουν και αποτελούν εμπόδιο στην ψυχική του ισορροπία και ευημερία.
Η αναζήτηση βοήθειας από κάποιον ειδικό ψυχικής υγείας αρκετές φορές συνοδεύεται από αμφιβολίες και δισταγμούς μιας και είναι απολύτως φυσιολογικό το άγνωστο της ψυχολογικής θεραπείας μερικές φορές να τρομάζει. Η αλήθεια είναι ότι η ψυχοθεραπευτική διαδικασία δεν είναι εύκολη, καθώς απαιτεί από το άτομο να μιλήσει για δύσκολα και επώδυνα θέματα, όμως τα οφέλη της είναι τεράστια.
Η θεραπευτική σχέση δημιουργεί ένα χώρο ασφάλειας και αποδοχής, ώστε ο θεραπευόμενος να μπορέσει να διερευνήσει και να παρατηρήσει τον εαυτό του, το παρελθόν και το παρόν, τις σκέψεις, τα συναισθήματα, τις δυσλειτουργικές συμπεριφορές, ή κάποια μοτίβα σχέσεων που δεν του επιτρέπουν να ζει αυτό που θεωρεί ο ίδιος ότι είναι μια ικανοποιητική ζωή.
Με σύμμαχο το θεραπευτή του, μέσα από τη ψυχοθεραπεία, το άτομο μπορεί να δει τον εαυτό του να αλλάζει σταδιακά, να αποκτά αυτοπεποίθηση, ουσιαστική αντίληψη του εαυτού και των δυνατοτήτων του, με τελικό στόχο την επίτευξη της βέλτιστης ποιότητας ζωής.
Ποια είναι τα συνήθη θέματα για τα οποία κάποιος μπορεί να αναζητήσει βοήθεια;
Ενδεικτικά, κάποια απ’ τα πιο συνήθη αιτήματα στην ατομική ψυχοθεραπεία είναι τα εξής:
- Άγχος, stress, κρίσεις πανικού, φοβίες
- Καταθλιπτική διάθεση, μελαγχολία, διάθεση για απομόνωση, αίσθημα ανικανοποίητου
- Δυσκολία διαχείρισης θυμού
- Δυσκολία στη σύναψη ή/και τη διατήρηση στενών διαπροσωπικών σχέσεων
- Δυσκολίες στον επαγγελματικό χώρο
- Διαταραχές ύπνου
- Διατροφικές διαταραχές
- Χαμηλή αυτοπεποίθηση, αίσθηση αναξιότητας
- Πένθος / απώλεια (απώλεια αγαπημένου προσώπου, διαζύγιο, απώλεια εργασίας-ανεργία)
- Ασθένειες, χρόνιες σωματικές παθήσεις, αναπηρία
- Ψυχοσωματικές ασθένειες (π.χ. κεφαλαλγίες, δερματικές/γαστρεντερικές/αναπνευστικές παθήσεις), αυτοάνοσα νοσήματα
- Ψυχοτραυματικές εμπειρίες (σωματική, σεξουαλική, ψυχολογική βία/ φυσικές καταστροφές/ατυχήματα)
Τι να αναμένετε κατά την πρώτη συνάντηση;
Η πρώτη συνάντηση, γίνεται με σκοπό την αξιολόγηση των δυσκολιών και των θεμάτων που σας απασχολούν. Η συζήτηση εστιάζεται στο λόγο που σας ώθησε να αναζητήσετε βοήθεια καθώς και σε άλλα θέματα που μπορεί να σας προβληματίζουν. Επίσης, δίνεται η ευκαιρία γνωριμίας και εξοικείωσης με τη θεραπευτική διαδικασία. Συνήθως, η πρώτη συνεδρία διαρκεί από 1 ώρα και 15 λεπτά, έως και 1 ώρα και 30 λεπτά, περισσότερο δηλαδή από την κανονική διάρκεια των συνεδριών.
Ποια είναι η κανονική διάρκεια της κάθε συνεδρίας;
Η κάθε συνεδρία διαρκεί 50-60 λεπτά και με συχνότητα μια φορά την εβδομάδα.
Πώς καθορίζονται η μέρα και η ώρα των συνεδριών;
Η επιλογή της ημέρας και της ώρας ορίζεται από κοινού, κατόπιν συνεννόησης μεταξύ θεραπευτή και θεραπευόμενου. Η επιλεγμένη ημέρα και ώρα των συνεδριών αναμένεται να είναι σταθερή. Η σταθερότητα της ημέρας αλλά και η συνέπεια τήρησης της ώρας των συνεδριών, είναι ζωτικής σημασίας για την αποτελεσματικότητα της θεραπείας.
Πόσο καιρό διαρκεί μια θεραπεία στο σύνολό της;
Δεν υπάρχει προκαθορισμένος, ούτε «συνταγογραφούμενος» αριθμός συνεδριών. Ο τρόπος σκέψης, ο τρόπος που βιώνουμε συγκεκριμένα συναισθήματα αλλά και οι συνήθειές μας, έχουν εδραιωθεί μετά από αρκετά μεγάλο χρονικό διάστημα και μετά από πολλές επαναλήψεις. Επομένως είναι ουτοπικό να πιστεύουμε πως όλα λύνονται σε 2-3 συνεδρίες. Η θεραπεία που βασίζεται στο Συστημικό ψυχοθεραπευτικό μοντέλο μπορεί να είναι βραχύχρονη (με συγκεκριμένο αριθμό συνεδριών, από 10 μέχρι 30 στον αριθμό) ή μακρόχρονη (χωρίς να ορίζεται απ’ την αρχή ο συνολικός αριθμός των συνεδριών που θα απαιτηθούν) και η διάρκειά της εξαρτάται από την αξιολόγηση διαφόρων παραγόντων όπως: η φύση των δυσκολιών, το χρονικό διάστημα έναρξης και ύπαρξης των δυσκολιών, η ένταση και η δυσφορία που συνοδεύει τις δυσκολίες, οι προσωπικές ανάγκες του θεραπευόμενου, αλλά και η δέσμευσή του στη θεραπεία.